Co mówi przepis
„Wszystkie opakowania wprowadzane do obrotu muszą być zdatne do recyklingu.”
Art. 6 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2025/40 (PPWR)
Według wytycznych Komisji Europejskiej do PPWR (C(2026) 3702 z 5 czerwca 2026 r., dokument niewiążący) przepis ten stosuje się od 12 sierpnia 2026 r. Do czasu stosowania art. 6 ust. 2 lit. a) wytwórcy spełniają wymagania dyrektywy 94/62/WE i norm zharmonizowanych, na przykład EN 13430:2004, i nie przeprowadzają procedury oceny zgodności z art. 38 w zakresie recyklingowalności.
Docelowy system wygląda tak:
- kryteria projektowania z myślą o recyklingu i klasy wydajności - akty delegowane Komisji do 1 stycznia 2028 r. (art. 6 ust. 4), przyjmowane „po uwzględnieniu norm opracowanych przez europejskie organizacje normalizacyjne”;
- klasy A (co najmniej 95%), B (co najmniej 80%), C (co najmniej 70%); poniżej 70% opakowanie jest „technicznie niezdatne do recyklingu” (załącznik II, tabela 3);
- obowiązek klas A-C od 1 stycznia 2030 r. albo 24 miesiące od wejścia w życie aktów delegowanych - w zależności od tego, która data jest późniejsza (art. 6 ust. 2 i 3); od 1 stycznia 2038 r. wyłącznie klasy A lub B;
- recykling na dużą skalę - akty wykonawcze do 1 stycznia 2030 r. (art. 6 ust. 5), wymóg od 2035 r.
Stan na 28 października 2026 r.: projektu aktu delegowanego z art. 6 ust. 4 nie opublikowano na portalu „Wyraź swoją opinię”. Wspólne Centrum Badawcze Komisji (JRC) przygotowuje propozycje we współpracy z CEN i CENELEC.
Tworzywa: trzy narzędzia, trzy skale
EN 18120 (CEN, publikacja 14 kwietnia 2026 r.) to seria norm projektowania z myślą o recyklingu opakowań z tworzyw: PET, PE i PP sztywne oraz elastyczne, PS i EPS. Ocenia cechy opakowania w trzech kolorach: zielony (pełna kompatybilność z recyklingiem), żółty (ograniczona), czerwony (niekompatybilność). To nie są klasy A-C z PPWR. Norma powstała w ramach mandatu M/584 dotyczącego recyklingu tworzyw; jej status jako normy zharmonizowanej z PPWR nie został dotąd potwierdzony.
RecyClass (metodyka w wersji 3.1 z sierpnia 2025 r.) przyznaje klasy A, B, C albo „not recyclable”, wzorowane na progach PPWR, i korzysta z protokołów sortowania oraz testów laboratoryjnych. Klasa końcowa zależy nie tylko od udziału materiału, lecz także od cech konstrukcji i wyników badań.
Standard niemiecki (ZSVR, Mindeststandard, wydanie 2026 z 31 sierpnia 2026 r.) daje wynik procentowy: zawartość surowca nadającego się do recyklingu pomniejszoną o straty wynikające z konstrukcji, w relacji do masy opakowania. Cecha niekompatybilna oznacza wynik 0%. Standard służy w Niemczech do różnicowania opłat systemowych i ma być stosowany do czasu aktu delegowanego z art. 6 PPWR.
Badanie Institut cyclos-HTP wykonane na zlecenie BKV (2024), porównujące wytyczne i metody oceny opakowań z tworzyw, wskazuje na „sometimes highly divergent classifications and assessments” - czasem silnie rozbieżne klasyfikacje i oceny.
Porównanie metodyk
| Metodyka | Zakres materiałowy | Wynik | Status |
|---|---|---|---|
| PPWR art. 6 i akty delegowane | wszystkie opakowania | klasy A (min. 95%), B (min. 80%), C (min. 70%) | wiążące; akty delegowane do 1.01.2028 |
| EN 13430:2004 | wszystkie opakowania | spełnia / nie spełnia wymagań | norma zharmonizowana z dyrektywą 94/62/WE; punkt odniesienia według wytycznych KE |
| EN 18120 (2026) | tylko tworzywa | zielony / żółty / czerwony | norma CEN; status pod PPWR niepotwierdzony |
| RecyClass v3.1 | tylko tworzywa | A / B / C / not recyclable | metodyka branżowa |
| Standard niemiecki (ZSVR) 2026 | wszystkie, w tym papier | procent recyklingowalności | wiążący w Niemczech (różnicowanie opłat) |
| Cepi i 4evergreen | papier i tektura | punktacja, między innymi wydajność włókna (TSY) | metodyka branżowa; klasy PPWR do ustalenia w aktach delegowanych |
Kolor, klasa i procent to trzy różne odpowiedzi. Nie da się ich mechanicznie przeliczyć jedna na drugą.
A kubek papierowy?
„Opakowania wielomateriałowe składające się w większości z papieru/tektury / Kartony do pakowania płynów i papierowe kubki (tj. laminowane poliolefinami, z aluminium lub bez) (...)”
Załącznik II PPWR, tabela 1, poz. 3
EN 18120 i RecyClass dotyczą tworzyw - do kubka papierowego nie mają zastosowania. Dla papieru CEN dopiero opracowuje specyfikacje techniczne (prace rozpoczęte 23 kwietnia 2025 r.). Dziś w praktyce stosuje się:
- EN 13430:2004 - wskazaną przez Komisję jako punkt odniesienia do czasu aktów delegowanych;
- metodę laboratoryjną Cepi (wersja 3, luty 2025 r.) oraz protokół oceny 4evergreen (aktualizacja z czerwca 2026 r.) - punktację opartą między innymi na wydajności odzysku włókna (TSY), składnikach rozpuszczonych i zanieczyszczeniach wizualnych. Wytyczne 4evergreen dla młynów konwencjonalnych wskazują co najmniej 80% papieru i co najmniej 80% TSY. Sam protokół zastrzega, że przypisanie klas PPWR ustalą dopiero akty delegowane;
- standard niemiecki (ZSVR) w wydaniu 2026 - dyspersyjne powłoki polimerowe przesunięto w nim z kategorii niekompatybilnej do żółtej, z obowiązkiem badania.
Dwa różne pytania: próg 5% z art. 3 pkt 24 PPWR decyduje, czy kubek jest opakowaniem wielomateriałowym w ewidencji. Nie przesądza, w jakiej klasie recyklingowalności się znajdzie. Kubek może być „papierem” w BDO i jednocześnie mieć słaby wynik odzysku włókna.
Co z tego wynika dla wprowadzającego
- Do aktu delegowanego (termin 1 stycznia 2028 r.) nie ma jednej unijnej miary. Każdy wynik trzeba czytać razem z nazwą metodyki i jej wersją.
- Deklaracja „100% recyclable” bez wskazania metodyki i daty oceny to ryzyko - zarówno wobec PPWR, jak i przepisów o oświadczeniach środowiskowych.
- Specyfikacja od dostawcy powinna zawierać: metodykę oceny, wersję, datę, laboratorium, wynik i jego skalę.
- Opakowanie projektowane dziś z horyzontem 2030 r. warto oceniać według kilku metodyk i wybierać rozwiązania, które przechodzą w każdej z nich.
Co zrobić teraz
- Zinwentaryzować opakowania według kategorii z załącznika II, tabela 1 PPWR.
- Zebrać od dostawców dotychczasowe oceny recyklingowalności z nazwą metodyki i wersją.
- Dla opakowań papierowych z powłoką poprosić o badanie według Cepi lub 4evergreen (wydajność włókna), a nie tylko o deklarację udziału papieru.
- Dla tworzyw zestawić wynik RecyClass z kryteriami EN 18120.
- Zaplanować przegląd po publikacji projektu aktu delegowanego z art. 6 ust. 4 PPWR.
Spostrzeżenie EcoLogic: najczęstszy brak w specyfikacjach od dostawców to nie wynik, lecz informacja, według jakiej metodyki i wersji go uzyskano. EcoLogic przygotowuje oceny potencjału recyklingowego opakowań z odniesieniem do PN-EN 13430 i aktualnych metodyk branżowych - z jasnym wskazaniem, czego dana ocena dotyczy, a czego nie.
Najczęstsze pytania
Czy art. 6 PPWR o zdatności do recyklingu już obowiązuje?
Art. 6 ust. 1 stosuje się od 12 sierpnia 2026 r. (według wytycznych Komisji C(2026) 3702). Do czasu aktów delegowanych punktem odniesienia są wymagania dyrektywy 94/62/WE i norma EN 13430:2004. Klasy A-C obowiązują od 1 stycznia 2030 r. albo 24 miesiące od wejścia w życie aktów delegowanych - w zależności od tego, która data jest późniejsza.
Czy certyfikat RecyClass wystarczy, żeby spełnić PPWR?
Dziś to wiarygodne narzędzie branżowe dla opakowań z tworzyw, ale nie zastępuje aktów delegowanych z art. 6 ust. 4 PPWR i nie dotyczy opakowań papierowych.
Czy norma EN 18120 obejmuje opakowania papierowe?
Nie. EN 18120 dotyczy opakowań wykonanych głównie z tworzyw sztucznych. Dla papieru i tektury CEN przygotowuje osobne specyfikacje techniczne.
Czy kubek z powłoką poniżej 5% masy jest automatycznie zdatny do recyklingu?
Nie. Próg 5% z art. 3 pkt 24 PPWR decyduje o tym, czy opakowanie jest wielomateriałowe w ewidencji. O klasie recyklingowalności decydują kryteria z art. 6 i wynik badania, na przykład wydajność odzysku włókna.
Powiązane artykuły
- Opakowanie wielomateriałowe od 12 sierpnia 2026 r. - próg 5% z PPWR a ewidencja i sprawozdawczość w Polsce
- PPWR od 12 sierpnia 2026 r. - obowiązki producentów i dystrybutorów opakowań
- Zharmonizowana etykieta PPWR opóźniona - co to oznacza dla oznakowania opakowań
Autor i podstawa prawna
Autor: Konrad Nowakowski, EKO SYSTEM GOZ sp. z o.o. (LinkedIn). Opublikowano 28 października 2026 r. Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie.